Het moet nog ouder zijn
 Dit is meteen het eerste bewijs van het bestaan van Bussum in de geschiedenis. Hoe oud Bussum werkelijk is, blijft een gissing. De naam Bussum, een verbastering van Bosheem oftewel 'plek in het bos' èn de oude dorpsplattegrond met een brink in het centrum, doen vermoeden dat Bussum al vóór het jaar 1000 is ontstaan. Bussum is in ieder geval na deze eerste vermelding niet lang zelfstandig geweest, want in 1369 neemt de stad Naarden het dorp onder haar bestuur. Voor de Bussumers bracht dit geen voorspoed: eeuwenlang bleef het platteland een gewillig doel voor plunderaars en Bussum brandde geregeld tot op de grond toe af. Bovendien liet Naarden slechts mondjesmaat toe dat Bussumers hun brood anders verdienden dan als keuterboer of arbeider in de Naardense zanderijen. Bedrijfjes en ambachtslieden mochten zich alleen binnen de stadsmuren van Naarden vestigen. Oude kaarten laten Bussum zien als een immens heideveld. Met zo hier en daar een boerderijtje, een schaapskooi, een bosje.
Bussum viel onder de schout van Naarden, waar ze ook het bieraccijns moesten voldoen. Maar het dorp was geliefd: 'gelijk het dan ook de eer wegdraagt van het schoonst gelegen dorp van Gooilandt te weezen'. In 1514 komt Bussum naar voren als een bescheiden gehucht met 36 'haertsteden' en een gemeenschap die de schrale kost verdiende met spitten, spinnen, delven en het mennen van wagens'. Bussum was in die tijd klein: twintig grondbezitters en 300 inwoners verdeeld over 73 huishoudens in 47 boerderijen en huisjes rond de Brink.

Zelfstandig
De Bussumse bevolking blijft zich verzetten tegen de onderdrukking. Bij herhaling probeert zij zich los te maken van Naarden. Maar nu speelde de strijd zich meer in de Haarlemse vergaderzalen af. Te beginnen in 1814. Na veel overleg trekt Bussum aan het langste eind, mede door af en toe een lichte overdrijving. Zo staat in een verzoek van landeigenaren, veehouders en andere inwoners, dat het dorp 500 ingezetenen en 60 boerderijen telt. De overdrijvingen hielpen: Koning Willem I maakt Bussum per 1 mei van 1817 zelfstandig. Vanaf dat moment gaat het met Bussum de goede kant op: de bevolking groeit, mede doordat stedelingen de charme van het platteland ontdekken en geld meebrengen voor de bouw van villa's. Ook de werkgelegenheid groeit snel: in de bouw, in kleine bedrijfjes zoals een korenmolen, een verffabriek en een brouwerij, maar vooral in de wasserijen en blekerijen.

Het vervoer van het vele wasgoed en van personen vindt in eerste instantie vooral plaats over het water. De aanleg van de Bussummergrindweg in 1865 als verbinding met Hilversum en de opening van de spoorlijn tussen Amsterdam en Amersfoort op 10 juli 1874 brengen daar verandering in. De komst van deze spoorweg zorgt ook voor een groei van de Bussumse bevolking. Vele honderden nieuwkomers vestigen zich in het dorp, zoals kunstenaars, schrijvers en dichters. Rijke Amsterdamse zakenlieden bouwen in het dorp hun kapitale huizen, waardoor in Bussum grote villawijken verrijzen.

Na eeuwen van onderdrukking, weten vierhonderd Bussumers zich los te rukken van de stad en bereikt Bussum in 1817 zijn zelfstandigheid. De Bussumers leidden een schamel bestaan met een jaarlijkse groei van de bevolking van tien tot veertien burgers. Tot de komst van de spoorlijn in 1874. De grote stad Amsterdam wordt beter bereikbaar en met Bussum gaat het eindelijk de goede kant op. Welgestelde families met goed betaalde banen in Amsterdam ontdekken de rust en ruimte binnen de grenzen en vestigen zich op de grote paarse vlakte. Bussum groeit uit tot een typisch forensendorp.
In de jaren van zelfstandigheid verandert er veel. Het kleine dorp op de hei bereikt in de twintigste eeuw een inwonertal van ruim 31.000. Momenteel zijn dat er 32.012 inwoners (31 mei 2009, bron: CBS)  Dit leidt tot aanpassing van het voorzieningenpeil, ook in muzikaal cultureel opzicht.

Webdesign: © 2009 - 2011 J.M.J.F.Janssen - Hilversum